Αναβάθμιση F-16 – Ιωάννης Αναστασάκης: 13 καυτά ερωτήματα στη Βουλή –Στραβός είν’ ο γιαλός ή στραβά αρμενίζουμε;

Γράφει ο Ιωάννης Αναστασάκης, αντιπτέραρχος εα (*)

Ιωάννης ΑναστασάκηςΣχετικά με τα 230 εκατομμύρια που πρόσφερε η εταιρεία Lockheed Martin (LM) και συνδέονται με την αναβάθμιση των αεροσκαφών F-16, πραγματοποιήθηκε μία έντονη συζήτηση στην ολομέλεια της Βουλής την Τετάρτη στις 09 Ιανουαρίου.

Αυτή προκλήθηκε όταν του υπουργείο Εθνικής Άμυνας προσπάθησε να περάσει μία έκτακτη ρύθμιση για την αποδοχή και διάθεση του ποσού αυτού, με τροποποίηση σε άλλο άσχετο νομοσχέδιο.

Αποφασίστηκε τελικά να πραγματοποιηθεί συζήτηση κεκλεισμένων των θυρών στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής την Παρασκευή 11 Ιανουαρίου, ώστε να επιδειχθούν διαβαθμισμένα έγγραφα. Θα ακολουθήσει ψηφοφορία την Δευτέρα 14 Ιανουαρίου για την ψήφιση του σχετικού νομοσχεδίου.

Το υπόμνημα του εκπροσώπου της LM στην Ελλάδα, που δημοσιοποιήθηκε την Παρασκευή, είναι μεν ενημερωτικό αλλά όχι αρκετά κατατοπιστικό σχετικά με τα κατωτέρω ερωτήματα που θα πρέπει να απαντηθούν από το ΥΠΕΘΑ πριν την ψηφοφορία της Δευτέρας.

Και ενώ αυτά συμβαίνουν στην Βουλή των Ελλήνων, μερίδα των μέσων ενημέρωσης με σχετικά επίκαιρα άρθρα, ψέγει αυτούς που στην Βουλή προσπαθούν να διαχειριστούν με διαφάνεια τα χρήματα του Ελληνικού λαού. Τα μέσα αυτά αφήνουν στο απυρόβλητο τους πραγματικούς υπεύθυνους που με αδιαφανείς διαδικασίες και προχειρότητα επέτρεψαν να δημιουργηθούν και να διατυπωθούν ερωτήματα ακόμα και από βουλευτές της συγκυβέρνησης. Τελικά είναι στραβός ο γιαλός; Ή στραβά αρμενίζουμε;

ΥΠΕΘΑ και Lockheed Martin (LM). Η ιστορία επαναλαμβάνεται.

Η επιχειρούμενη μεθοδολογία και χειραγώγηση των επιχειρηματικών εξελίξεων σχετικά με τους Έλληνες υποκατασκευαστές στην αναβάθμιση των αεροσκαφών F-16, προσομοιάζει με αυτή των αεροσκαφών P-3 που έγινε από την ίδια σημερινή ηγεσία του ΥΠΕΘΑ.

Σχετικά με το πρόγραμμα αεροσκαφών P-3 Ναυτικής Συνεργασίας, υψηλόβαθμα στελέχη της εταιρείας LM είχαν επανειλημμένα ενημερώσει στο παρελθόν το ΥΠΕΘΑ, για την επιχειρησιακή ακαταλληλότητα αναβάθμισης των Ελληνικών αεροσκαφών, λόγω παλαιότητας, συνόλου ωρών πτήσεων και πολυχρόνιας απόθεσης.

Με την παρούσα ηγεσία του ΥΠΕΘΑ, η εταιρεία LM, παρά τις αντιρρήσεις που είχε εκφράσει, ανέλαβε τελικά την αναβάθμιση των υπόψη αεροσκαφών, διότι ως κερδοσκοπική εταιρεία εφάρμοσε το δόγμα: «ότι θέλει ο πελάτης αφού πληρώνει».

Στην αναβάθμιση των P-3, οι υποκατασκευαστές ορίστηκαν με νομοθετική διάταξη, υπέρ συγκεκριμένων εταιρειών. Δηλαδή έγινε με απευθείας ανάθεση, ακριβώς όπως επιχειρείτε να επαναληφθεί σήμερα για την διανομή των 230 εκατομμυρίων της LM.

Επισημαίνεται ότι και τότε στα P-3 όπως και σήμερα στα F-16 χρησιμοποιήθηκαν οι δικαιολογίες ότι αφενός η Συμφωνία είναι Government to Government (G to G) και αφετέρου ότι η επιλογή των υποκατασκευαστών γίνεται από την Αμερικανική πλευρά, όπως δήλωσε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας. Οι αιτιάσεις αυτές είναι αίολες και δεν αποδεικνύονται από την πρακτική της αδιαφάνειας και της προχειρότητας.

Αναβάθμιση F-16 ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ που ζητούν απαντήσεις

Στη συνέχεια καταγράφεται μία σειρά ερωτημάτων που αν είχαν απαντηθεί εμπρόθεσμα με αποδείξεις και είχαν εφαρμοστεί διαφανείς διαδικασίες, δεν θα είχε ανοίξει η συζήτηση στην Βουλή.

Το πρόγραμμα αναβάθμισης των αεροσκαφών F-16 θα προχωρούσε ικανοποιητικά και η αμυντική βιομηχανία θα έπαιρνε μία καλή ανάσα επιβίωσης. Τα ερωτήματα αυτά είναι τα ακόλουθα:

  • Εάν η επιλογή των υποκατασκευαστών γίνεται από την Αμερικανική πλευρά όπως ισχυρίστηκε ο κος υπουργός Εθνικής Άμυνας, θα έπρεπε αφενός να αναφέρονται ρητά στη διμερή Συμφωνία αναβάθμισης των F-16 και αφετέρου θα έπρεπε να προσκομιστούν στην Βουλή οι σχετικές εμπορικές Συμφωνίες μεταξύ της Αμερικανικής πλευράς και των αντίστοιχων Ελληνικών εταιρειών, για να εξεταστεί η πραγματική δυνατότητα ανάληψης του έργου. Εάν υπάρχουν αυτά τα στοιχεία, γιατί δεν προσκομίστηκαν στην Βουλή;
  • Υπάρχει πίνακας των οικονομικών υποχρεώσεων της LM από το παρελθόν που θα παραγραφούν με την νέα προσφορά των 230 εκατομμυρίων, αν γίνει αποδεκτή από την Ελληνική Βουλή;
  • Έγινε διεξοδικά η σύγκριση των ποσών από το ΥΠΕΘΑ, ώστε να διασφαλιστεί ότι δεν είναι βλαπτική για το Ελληνικό Δημόσιο η οικονομική προσφορά που εξετάζεται;
  • Είναι σύμφωνη με την εθνική νομοθεσία η προσφορά της εταιρείας, δεδομένου ότι στην Αιτιολογική Έκθεση αναφέρεται ότι: «και με δεδομένη την έλλειψη ειδικού νομοθετικού πλαισίου για την αποδοχή της, καθίσταται εθνική υποχρέωση η θέσπιση της παρούσας νομοθετικής ρύθμισης». Άρα η προσφορά θα νομιμοποιηθεί με την επιχειρούμενη νομοθετική ρύθμιση;
  • Έχουν καταρτιστεί διαφορετικοί πίνακες περιλαμβάνοντας και το αντίστοιχο κόστος υλοποίησης, ξεχωριστά για τα χρηματοδοτούμενα προγράμματα που κρίνονται ως απαραίτητη υποδομή για την εκτέλεση της αναβάθμισης των αεροσκαφών F-16 και ξεχωριστά αυτών που αναφέρονται σε άλλα έργα;
  • Για παράδειγμα, στην δευτερολογία του ο κος υπουργός ανέφερε για κατασκευή οικιών για το προσωπικό. Αυτό είναι επιλογή της Αμερικανικής πλευράς;
  • Με γνώμονα την προσπάθεια υποστήριξη της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας, έχουν καταγραφεί οι εταιρείες που έχουν την αναγκαία υποδομή και τις δυνατότητες να αναλάβουν το συγκεκριμένο υποκατασκευαστικό έργο, ώστε να επιλεγούν με βάσει των πραγματικών δυνατοτήτων τους και όχι βάσει άλλων άσχετων κριτηρίων;
  • Έχει αποκλειστεί το ενδεχόμενο να ανατεθεί σε εταιρεία υποκατασκευαστικό έργο που δεν έχει την δυνατότητα να ανταποκριθεί, με αποτέλεσμα να απευθύνεται σε τρίτες εταιρείες, στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό, διατηρώντας τον ρόλο του μεσάζοντα;
  • Ακόμα και εάν η εταιρεία LM επιλέξει μονομερώς τις Ελληνικές εταιρείες που θα αναλάβουν την υλοποίηση των προσφερομένων προγραμμάτων σε επιχειρηματικό επίπεδο (business to business), γιατί θα πρέπει αυτές οι εμπορικές συμφωνίες να κυρωθούν από την Βουλή με δεσμευτική νομοθετική ρύθμιση;
  • Ποιος σκοπός εξυπηρετείται από πλευράς ΥΠΕΘΑ που προωθεί αυτή την νομοθετική ρύθμιση με την διαδικασία του επείγοντος;
  • Η λίστα με τους τομείς που περιλαμβάνονται στην πρόταση της εταιρείας LM για τους οποίους θα διατεθούν τα 230 εκατομμύρια, συντάχθηκε αποκλειστικά από την αμερικανική πλευρά ή υπήρξε προ-συνεννόηση με επιτελείς του ΥΠΕΘΑ;
  • Αν υπήρξε προ-συνεννόηση, σε ποιο επίπεδο έγινε; Πραγματοποιήθηκε στο Γραφείο του υπουργού; Συστάθηκε σχετική Επιτροπή διαπραγματεύσεων; Ποιοι συμμετείχαν από την Ελληνική πλευρά; Υπάρχουν σχετικά Πρακτικά για να προσκομιστούν στην Βουλή;
  • Αν δεν υπήρξε προ-συνεννόηση, πως γνώριζε η εταιρεία LM και επέλεξε την προτεραιότητα επιλογής προγραμμάτων που αναγκαιούν για το ΥΠΕΘΑ, πέρα από τα προγράμματα που αμιγώς απαιτούνται για την αναβάθμιση των αεροσκαφών F-16;

Εν κατακλείδι, όπως αποδείχθηκε από την συζήτηση στην Βουλή, υπάρχει σύμπνοια απόψεων από τα Κόμματα σχετικά με την ενίσχυση της εθνικής άμυνας της χώρας, τόσο όσον αφορά την αναβάθμιση των αεροσκαφών F-16, όσο και την ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανικής βάσης.

Αν οι ερωτήσεις που προαναφέρθηκαν είχαν απαντηθεί δεόντως, η συζήτηση στην Βουλή θα ήταν μία ολιγόλεπτη τυπική διαδικασία. Γιατί λοιπόν με κατεπείγουσες αδιαφανείς διαδικασίες και προχειρότητα περισσή το ΥΠΕΘΑ δημιούργησε εύλογες απορίες και ερωτήματα ακόμα και σε βουλευτές της συγκυβέρνησης, όπως αυτοί ευθαρσώς το δήλωσαν από το βήμα της Βουλής;

(*) Ο αντιπτέραρχος εα Ιωάννης Αναστασάκης είναι σύμβουλος – στρατηγικός αναλυτής σε θέματα σχετικά με «ασφάλεια για την οικονομική ανάπτυξη».