Σούνιο: Η ηλεκτρική ενέργεια, τα Βαλκάνια και το “μενού” των υπουργών – Τι σημαντικό συζητείται στην 2η Υπουργική Συνάντηση, με το όνομα “Visegrad-4 plus, Balkan-4 plus”

Γράφει ο αντιπτέραρχος (Ι) ε.α. Ιωάννης Αναστασάκης (*)

Την Παρασκευή 11-05-2018 ξεκίνησε στο Σούνιο η 2η Υπουργική Συνάντηση, με το όνομα: “Visegrad-4 plus, Balkan-4 plus”.

Αυτή έρχεται σε συνέχεια της 1ης συνάντησης που πραγματοποιήθηκε στην Βουδαπέστη τον Δεκέμβριο του 2017.

Τρεις είναι οι βασικές ομάδες των θεμάτων που θα καλυφθούν και είναι: το όραμα για το μέλλον της ΕΕ, η Διεύρυνση της ΕΕ στα Δυτικά Βαλκάνια και τρίτον τα θέματα Ενέργειας.

Συμμετέχουν ως επικεφαλής αντιπροσωπειών “8” υπουργοί Εξωτερικών, των 4 Κρατών/μελών της ΕΕ του Βίσεγκραντ, δηλαδή της Ουγγαρίας, της Πολωνίας, της Σλοβακίας και της Τσεχίας. Επίσης οι ομόλογοί τους των 4 βαλκανικών Κρατών/μελών της ΕΕ, δηλαδή της Ελλάδας, της Βουλγαρίας, της Κροατίας και της Ρουμανίας.

2η Υπουργική Συνάντηση «Visegrad-4 plus Balkan-4 plus», στο Σούνιο

Επίσης θα συμμετέχουν plus ως παρατηρητές και οι εκπρόσωποι των υποψηφίων για ένταξη χωρών των Δυτικών Βαλκανίων, δηλαδή η Αλβανία, η ΠΓΔΜ, το Μαυροβουνίου και η Βοσνίας Ερζεγοβίνης. Επιπλέον θα παρευρεθούν εκπρόσωποι της Σλοβενίας και της Κύπρου.

Άμεσου ενδιαφέροντος είναι το θέμα της ενέργειας και ειδικότερα ο σχεδιασμός της ΕΕ και οι διασυνδέσεις στη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας στα Βαλκάνια.

Διασυνοριακές συνδέσεις

Οι μεταρρυθμίσεις που πραγματοποιήθηκαν στην Ελλάδα κατά τα τελευταία χρόνια, τόσο για την παραγωγή όσο και για τη μετάδοση ηλεκτρικής ενέργειας, αποδίδονται στις στρατηγικές επιλογές της ΕΕ που είναι γνωστές ως “Στρατηγική Ευρώπης 2020”, καθώς επίσης και στις δεσμεύσεις της χώρας έναντι των πιστωτών της. Οι μεταρρυθμίσεις αυτές επηρεάζουν επίσης τις διασυνοριακές συνδέσεις.

Το μοντέλο μιας ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας, γνωστής με την ονομασία “Ομάδα στόχος”, αποσκοπεί, μεταξύ άλλων, στη βελτίωση της ασφάλειας και της αξιοπιστίας του εφοδιασμού των καταναλωτών στις χώρες της ΕΕ.

Με την «Πρωτοβουλία Συντονισμού Περιφερειακής Ασφάλειας των Βαλκανίων» ή στα αγγλικά: Balkans-Regional Security Coordination initiative (B-RSCI) τον Νοέμβριο του 2015, στο πλαίσιο της συνολικής εφαρμογής του Κανονισμού 2015/1222 / ΕΕ (CACM), υπεγράφη μνημόνιο συμφωνίας μεταξύ έξι (6) Βαλκανικών κρατών, για τη δημιουργία της B-RSCI με έδρα την Ελλάδα.

Αυτή η πρωτοβουλία είναι σε αντιστοιχία με τις υπόλοιπες τρεις (3) που βρίσκονταν ήδη σε λειτουργία εντός άλλων περιφερειών της ΕΕ.

Οι αρχές των κρατών που έχουν υπογράψει το μνημόνιο συμφωνίας είναι η Ελλάδα (ΑΔΜΗΕ), η Αλβανία (OST), η Βουλγαρία (ESO), το Κοσσυφοπέδιο (KOSTT), η ΠΓΔΜ (MEPSO) και η Τουρκία (TEIAS).

Ο ρόλος του νέου οργανισμού B-RSCI είναι η παροχή υπηρεσιών για τον συντονισμό της λειτουργίας του διασυνδεδεμένου ηλεκτροπαραγωγικού συστήματος, η συλλογή και ανάλυση δεδομένων και η παροχή συμβουλών για τη διασφάλιση της λειτουργίας του συστήματος μεταφοράς στην περιοχή όχι μόνο των Βαλκανίων, αλλά και γενικότερα στο ευρύτερο Ευρωπαϊκό Σύστημα.

Στο πλαίσιο αυτής της πρωτοβουλίας συνεργασίας στα Βαλκάνια απαιτείται συντονισμός των συμμετεχόντων μερών, με σκοπό τον συντονισμό και την λήψη μέτρων για την προστασία αυτών των κρίσιμων υποδομών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.

Σχετικά με τη διασύνδεση Ελλάδας, Βουλγαρίας και Τουρκίας, αναμένεται ότι σύμφωνα με τον προγραμματισμό, θα τεθεί σε λειτουργία μια νέα γραμμή από τη Νέα Σάντα (Ελλάδα) έως τη Μαρίτσα (Βουλγαρία), η οποία έχει χαρακτηριστεί ως έργο προτεραιότητας.

Η νέα γραμμή θα αυξήσει κατά 600 megawatts (διπλάσια) την ικανότητα ηλεκτρικής διασύνδεσης μεταξύ των δύο χωρών, ενώ θα απορροφήσει το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας από αιολικά πάρκα που λειτουργούν και στις δύο πλευρές των συνόρων.

Επιπλέον, θα έχει σημαντικό θετικό αντίκτυπο στην ασφαλή λειτουργία των διασυνδέσεων μεταξύ των ευρωπαϊκών και των τουρκικών συστημάτων μεταφοράς.

Σημειώνεται ότι το τουρκικό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας συμπεριλαμβάνεται στην ΕΕ και ήδη συνδέεται τόσο με Ελλάδα όσο και Βουλγαρία.

Ήδη πραγματοποιείται σε μόνιμη βάση το εμπόριο ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των τριών χωρών, με τη Βουλγαρία κυρίως να εξάγει ηλεκτρική ενέργεια προς την Ελλάδα και την Τουρκία.

(*) Ο αντιπτέραρχος (Ι)εα Ιωάννης Αναστασάκης είναι μέλος της ομάδας εμπειρογνωμόνων ROSED που ασχολείται με θέματα «Ασφάλειας για την Οικονομική Ανάπτυξη της Περιοχής», στα Βαλκάνια, Ανατολική Μεσόγειο και Μέση Ανατολή.



Στείλε μας τις δικές σου απόψεις για στρατιωτικά θέματα που σε απασχολούν στο armyvoicegr@gmail.com